SSRİ-də bir çox əşya qıt idi – məsələn, gözəl geyim və ayaqqabı tapmaq, zinət əşyaları və ya məişət texnikası almaq çox çətin idi. Lazımi şeyləri əldə etmək üçün uzun növbələrdə dayanmaq, tanışlıqlar qurmaq lazım gəlirdi. Amma bəzən bu da kifayət etmirdi – istədiyin malı "tapmaq” mümkün olsa belə, elə əşyalar vardı ki, onları almaq SSRİ-də sadəcə olaraq ayıb sayılırdı.
Qaynarinfo bu barədə UNİAN-a
istinadla xəbər verir.
Sovet İttifaqında mövcud olub, amma hamının almağa utanaraq yanaşdığı mallar
SSRİ dövrünü yaşamış hər kəs hansı əşyaların dəyərli olduğunu yaxşı xatırlayır. Məsələn, bahalı fotoaparatlar, xalçalar, xrustal qablar, xarici mebel dəstləri, dəbli geyimlər və başqa eksklüziv hesab edilən mallar sahibinin imkanlarını göstərirdi. Orta statistik sovet vətəndaşı isə qonşusundan heç nə ilə fərqlənmirdi – hamı eyni cür geyinir, oxşar məvacib alır, eyni istirahət yerlərinə gedirdi.
Amma hər bir insanın maddi durumundan asılı olmayaraq, hamıya lazım olan əşyalar vardı. Onların alınmasında çətinlik isə cibdəki puldan yox, tərbiyə və ictimai qınaqdan qaynaqlanırdı. Bir çox şeyləri sovet insanı almağa utanırdı, bunu əxlaqsızlıq hesab edirdi.
Prezervativlər
SSRİ-də "rezin məmulat №2” ifadəsi məşhur idi. "Prezervativ” sözünü demək heç kimin cürəti çatmırdı – çox ədəbsiz səslənirdi. Ona görə də sovet istehsalçıları bu ifadəni tapmışdılar. Amma adın dəyişməsi də kömək etmirdi – kişilər utanırdılar, çünki mağazalarda satıcıların çoxu qadın idi; qadınlar isə almırdılar ki, birdən onları "əxlaqsız qadın” hesab edərlər.
Qadın gigiyena vasitələri
Müasir dövrdə hər bir qadının aybaşı zamanı istifadə etdiyi gigiyenik vasitələr SSRİ-də yox idi. Prokladkalar və tamponlar yalnız yenidənqurma dövründə, iri şəhərlərdə peyda oldu. Qiyməti çox baha idi, üstəlik yenilik olduğu üçün inamsızlıq yaradırdı. Qadınların çoxu özləri evdə pambıq parça və vata ilə əl işi "prokladka” düzəldirdilər. Bundan başqa, sovet qadını cəmiyyətin gözündə "yoldaş” idi və belə şəxsi məsələləri üzə çıxarmaq "dəhşətli ayıb” sayılırdı.
Siqaretlər
Tütünlə bağlı problem yox idi, hamı çəkirdi. Amma qadınların siqaret çəkməsinə başqa cür baxılırdı. Kişi siqaret çəkəndə bu adi hal idi, amma qadın siqaret alanda ona ikrahla baxırdılar – yaxşı halda "qeyri-ciddi”, pis halda isə "fahişə” damğası vururdular.
Gözəl alt paltarı
Dantelli, zərif alt paltarları SSRİ-də demək olar ki, yox idi. Kim istəyirdisə, böyük çətinliklə, bahalı qiymətə tapmalı olurdu. Amma belə qadınlara şübhə ilə baxırdılar – ya "burjua xisləti” daşıyan, işıqlı gələcəyin quruculuğundan yayınan, ya da "bədənini satan” qadın hesab edilirdilər. Ailə qadını və işçi üçün belə şeylər artıq sayılırdı.
Dərmanlar
Bəzi xəstəliklərdən yazılan dərmanları insanlar indi də almağa utanırlar – məsələn, hemorroy, ginekoloji və ya zöhrəvi xəstəliklər üçün. SSRİ-də isə bu ümumiyyətlə tabu idi – belə xəstəliklərdən danışmaq olmazdı. Bir çoxu həkimə getmir, sadəcə dözürdü. Gedənlər isə aptekdə resepti təqdim edərkən mütləq əlavə edirdilər: "bu mənim üçün deyil, qardaşım, qaynatam və ya başqa biri üçündür”.
Alpər
Şərhlər