Xəbər lenti

Dənizin ortasında sağ qalma mübarizəsi: 410 gəmi, 6000-dən çox çarəsiz dənizçi...
Dünya 12:57 19.02.2026

Dənizin ortasında sağ qalma mübarizəsi: 410 gəmi, 6000-dən çox çarəsiz dənizçi...

Okeanın ortasında, sonsuz suların qaranlığında təkbaşına üzən tənha gəmilər çox vaxt trillerlərin əsas mövzusu olur. Lakin son rəqəmlər bu dəhşətli ssenarinin uydurma deyil, qlobal ticarətin qorxunc bir reallığı olduğunu sübut edir. 

Qaynarinfo xəbər verir ki, 2025-ci ilin məlumatlarına görə, dənizin ortasında 410 gəmi taleyin hökmünə buraxılıb. Bu nəhəng metal konstruksiyalarda ruhlar deyil, aylarla evə qayıtmağı gözləyən 6000-dən çox çarəsiz dənizçi var.

Gəmi tərk edilmə halları əvvəlki ilə nisbətən 31% artıb. Ekspertlər bu artımı "kölgə donanmalar” adlanan və sahibliyi gizlədilən gəmi şəbəkələrinə bağlayır. Çox vaxt bu gəmilərin əsl sahibini tapmaq demək olar ki, mümkün deyil. Daha pis tərəfi nə işçiləri, nə daşıdıqları yükləri təmin edəcək sığorta sistemi fəaliyyət göstərir.

Gəmi sahibləri vergi və rüsumlardan qaçmaq üçün "rahat bayraq” üsulundan istifadə edərək gəmilərini başqa ölkələrin qeydiyyatına keçirir. İşlər tərs gedəndə isə heç bir məsuliyyət daşımadan, heyəti açıq dənizdə taleyi ilə baş-başa buraxıb yox olurlar. Beynəlxalq Nəqliyyat İşçiləri Federasiyası nümayəndələri bildirir ki, qlobal iqtisadiyyatın yükünü daşıyan bu insanlar evlərindən minlərlə kilometr uzaqda çarəsiz vəziyyətdə qalırlar.

Açıq dənizdə sağ qalma mübarizəsi

Əfsanələrdəki xəyali gəmi hekayələrinin əksinə, müasir tərk edilmiş gəmilərdə yaşayanlar həqiqi həyat mübarizəsi aparır. Gəmi sahibi dəstəyini çəkəndə kapitan, gəmiyi idarə edəcək pullardan tamamilə məhrum olur. Heyət gəmini işlətməyi bilsə belə, yanacaq və texniki dəstək olmadan nəhəng mühərrikləri işlətmək mümkün deyil. Bu vəziyyət heyətin limana dönməsini və ya ən əsas ehtiyaclarını qarşılamağını əngəlləyir.

Bir gəmi tərk edildikdə, vəziyyət Beynəlxalq Dənizçilik Təşkilatı (IMO) kimi qurumlara bildirilsə də, bürokratik proseslər çox yavaş irəliləyir; gəmi sahibini tapmaq və hüquqi tədbir görmək aylar, bəzən illər çəkir. Bir hal, heyətin bütün maaşları ödənib təhlükəsiz şəkildə evlərinə qayıdana qədər rəsmi olaraq həll olunmuş sayılmır.

Bu qeyri-müəyyənlik mühitində dənizçilər, tükənmək üzrə olan qida və su ehtiyatları ilə okeanın ortasında qalırlar. Xarici dünya ilə əlaqələri kəsilmiş və hüquqi boşluqda gözləyən bu insanlar üçün yük gəmiləri üzən həbsxanaya çevrilir. Müasir ticarətin görünməz qurbanları olan bu dənizçilər, əksər hallarda ictimaiyyətin xəbəri olmadan ıssız sulara sürüklənməyə davam edir.

Aydın

--> -->