Məqsədlər barədə danışmağın faydalı olduğu ilə bağlı geniş yayılmış fikir mövcuddur. Hesab edilir ki, bu cür söhbətlər motivasiyanı artırır, məsuliyyət hissi yaradır və irəliləməyə kömək edir.
Qaynarinfo xəbər verir ki, lakin "Veg Out” nəşrinin yazdığına görə, psixologiya bu prosesin daha az nəzərə çarpan başqa tərəfini göstərir.
Planlarını aktiv şəkildə paylaşan insanlar hər zaman daha motivasiyalı olmur. Bəzi hallarda əks təsir müşahidə edilir: insan məqsədi haqqında nə qədər çox danışırsa, onu sona çatdırmaq ehtimalı bir o qədər azalır. Məqalədə qeyd olunur ki, bu, niyyətin zəifliyi ilə deyil, beynin reaksiyası ilə bağlıdır.
İnsan planlarını səsləndirdikdə, beyin bunu tapşırığın qismən yerinə yetirilməsi kimi qəbul edə bilər. Məqsədin formalaşdırılması və ifadə olunması belə, tamamlanmışlıq hissi yaradır. Nəticədə, real addımlar atılmadan belə, sanki ilk mərhələ artıq keçilmiş kimi yüngül məmnunluq hissi yaranır.
Bu hiss aldadıcı ola bilər. Məqalədə bildirilir ki, o, hərəkətə təşviqi artırmaq əvəzinə, adətən insanı irəli aparan daxili gərginliyi azaldır. Nəticədə fəaliyyətə sövq edən "narahatlıq” hissi zəifləyir.
Bundan əlavə, sosial amil də mühüm rol oynayır. İnsan məqsədlərini paylaşdıqda tez-tez dəstək, təsdiq və hətta heyranlıq qazanır. Bu reaksiyalar isə adətən nəticə əldə edildikdən sonra gəlməli olan bir növ "mükafat” kimi çıxış edir.
Problem ondadır ki, bu mükafat çox erkən əldə olunur. İnsan heç bir real nəticə əldə etmədən artıq tanınma hissi yaşayır və bir müddətdən sonra motivasiya azalır, çünki arzu olunanın bir hissəsi sanki əvvəlcədən qazanılmış olur.
Məqalədə daha bir məqam qeyd olunur: məqsəd açıqlanandan sonra başqaları qarşısında öhdəlik hissi yaranır. Lakin bu öhdəlik hər zaman stimullaşdırıcı rol oynamır. Bəzi hallarda əlavə təzyiq yaradır, diqqəti yayındırır və prosesi daha çətin edir.
Nəticə əldə edən insanlar çox vaxt fərqli yanaşma seçirlər. Onlar planlarını ya özlərində saxlayır, ya da məhdud şəkildə bölüşürlər. Bu, danışmaqdan çəkinmək deyil, daxili motivasiyanın necə işlədiyini anlamaqla bağlıdır. Onlar üçün əsas olan məqsədi müzakirə etmək yox, ona aparan real addımlardır.
Belə insanlar daxili gərginliyi qoruyur və onu resurs kimi istifadə edirlər, söhbətlərlə "boşaltmırlar”. Bununla belə, bu, planlar haqqında danışmağın həmişə zərərli olduğu anlamına gəlmir. Məsələn, konkret öhdəliklər və ya komanda işi zamanı müzakirə faydalı ola bilər. Lakin məqsəd yeni formalaşırsa və ciddi səylər tələb edirsə, həddindən artıq açıqlıq əks təsir göstərə bilər.
Sonda vurğulanır ki, əsas məsələ məqsədlər haqqında danışmaqdan tam imtina etmək deyil, bunun təsirini anlamaqdır. Bəzən səssizlik və ardıcıl fəaliyyət ən ilhamverici sözlərdən daha effektiv olur.
Aydın
Şərhlər