Alimlərin hesablamalarına görə, 2070-ci illərin sonuna qədər dünya əhalisi təxminən 12,4 milyard nəfərə çata bilər ki, bu da təbii resurslara və ekosistemlərə əlavə yük yaradacaq.
Qaynarinfo xəbər verir ki, "WioN" nəşrində dərc olunan araşdırmaya əsasən, əhali artımı antropogen təzyiqin əsas amillərindən biri kimi qiymətləndirilir.
Tədqiqatçıların proqnozuna görə, 2070-ci ilə qədər insanlar Yer quru ərazisinin 50 faizindən çoxunu tutmuş ola bilər. Bu isə biomüxtəliflik üçün ciddi risklər yaradır və on minlərlə növün təhlükə altına düşməsi ehtimalını artırır. Əsas amillər kimi kənd təsərrüfatının genişlənməsi, urbanizasiya və infrastrukturun inkişafı göstərilir.
Hətta 8,3 milyard nəfər əhali səviyyəsində belə biz imkanların həddinə yaxınlaşmışıq, deyə alim bildirir. Onun sözlərinə görə, resurslar yaxın illərdə də tükənməyə davam edəcək, əhali isə artmaqda olacaq.
Şəffaf olmayan və ya təqdim olunmayan video hissəsi çıxarılıb.
"Əsl dayanıqlı əhali səviyyəsi daha aşağıdır və XX əsrin ortalarında dünya tərəfindən dəstəklənən səviyyəyə daha yaxındır", deyə tədqiqatın aparıcı müəllifi, professor Kori Bredşou bildirib.
Alimlər qeyd edirlər ki, əhali artımı, resurs istehlakı və iqtisadi fəaliyyətin birləşməsi ətraf mühitə təzyiqi daha da gücləndirir. Əsas nəticələr arasında təbii yaşayış mühitlərinin azalması, emissiyaların və çirklənmənin artması, eləcə də biomüxtəlifliyin sürətlə itirilməsi göstərilir.
"Hazırkı inkişaf yolu ciddi dəyişikliklər edilməzsə, cəmiyyəti daha dərin böhranlara aparacaq", deyə qeyd olunur.
Bredşou bildirib ki, biz planetə onun daşıya biləcəyindən daha çox təzyiq göstəririk və Yer hətta hazırkı tələbatı ciddi dəyişikliklər olmadan qarşılaya bilmir. O həmçinin xəbərdarlıq edib: "Yer resurslardan istifadə sürətimizə çatmağa qadir deyil".
Oxşar qiymətləndirmələr daha geniş elmi nəticələrlə də üst-üstə düşür: əhali artımı iqlim dəyişikliyi və ekosistemlərin deqradasiyası da daxil olmaqla ekoloji problemləri gücləndirir.
Tədqiqatçıların fikrincə, 1950-ci illərə qədər əhali artımı bəzi hallarda texnoloji və iqtisadi inkişafı sürətləndirsə də, 1960-cı illərdən etibarən bu dinamika dəyişib. Alimlər bu dövrü "mənfi demoqrafik faza” kimi xarakterizə edirlər və bildirirlər ki, artıq əhali artımı iqtisadi inkişafı əvvəlki kimi stimullaşdırmır.
Bredşounun sözlərinə görə, müasir şəraitdə əhali artımı bir sıra mənfi nəticələrlə müşayiət olunur. Araşdırmalar əhali artımı ilə qlobal temperaturun yüksəlməsi, ekoloji izin böyüməsi və karbon qazı emissiyalarının artması arasında əlaqə olduğunu göstərir.
Alimlər vurğulayırlar ki, planetin həyat təminatı sistemləri artıq ciddi təzyiq altındadır. Mövcud tendensiyalar davam edərsə, milyardlarla insan qlobal səviyyədə kompleks tədbirlər görülməzsə, resurs təminatında daha böyük qeyri-sabitliklə üzləşə bilər.
Nəqliyyata dair əlavə xəbər və ya video məzmun təqdim olunmayıb.
Daha əvvəl demoqraflar hesablayıblar ki, 2024-cü ilin nəticələrinə görə dünya əhalisi 71 milyondan çox artaraq 2025-ci ilin əvvəlində 8,09 milyard nəfərə çatıb. Araşdırmaya əsasən, ötən il doğum və ölüm nisbəti 4,2/2 nəfər təşkil edib.
Aydın
Şərhlər