Türkiyə Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin Turizm Təşviqi və İnkişaf Agentliyi (TGA) tərəfindən türkdilli ölkələrdən olan media nümayəndələrinin qardaş ölkəyə növbəti səfəri baş tutub. Bu dəfəki səfərdə Azərbaycan və Türkmənistandan olan jurnalistlər təmsil olunub. Ramazan ayına təsadüf edən səfər zamanı media nümayəndələri İstanbul və Bursada olub, hər iki şəhərin tarixi və müqəddəs yerlərinə baş çəkib.

Jurnalistlərin olduğu yerlərdən biri Sultan Eyüb Camisi olub. Bu məscid həm tarixi, həm dini, həm də mədəni baxımdan çox önəmli bir yerdir.

Sultan Eyüb Camisi 1458-ci ildə, İstanbulun Osmanlılar tərəfindən fəthindən qısa bir müddət sonra inşa edilib. Adı Əbu Eyüb əl-Ensaridən (Eyüp Sultan) götürülüb. Əbu Eyüb Məhəmməd Peyğəmbərin (s.ə.v) dövründə yaşamış, İstanbulun fəthi zamanı orada şəhid olmuş bir sahabədir. O, 576-cı ildə Mədinədə anadan olub, 669-cu ildə Konstantinopolisdə (İndiki İstanbul) vəfat edib. Hicrətdən sonra Mədinədə Məhəmməd Peyğəmbəri evində qonaq edən və Türkiyədə Eyüp Sultan kimi tanınan şəxsdir.

Əbu Eyüb Sultan türbəsi caminin yaxınlığında yerləşir və müsəlmanlar üçün ziyarətgahdır. Osmanlı sultanları taxta çıxmadan əvvəl burada dua edərmiş.

Cami klassik Osmanlı memarlıq üslubunda tikilib. İlk tikili XIII-XV əsrlərdə sadə bir struktura malik idi, sonradan Osmanlı sultanları tərəfindən genişləndirilib. Günümüzdə gördüyümüz bina, əsasən XIX əsrdə Sultan II Mahmud dövründə yenidən inşa edilmiş versiyadır.

Sultan Eyüb Camisi həm gündəlik ibadət, həm də xüsusi mərasimlər üçün istifadə olunur. Osmanlı sultanları taxta çıxmadan öncə camini ziyarət edib dua edərmiş, bu da camiyə xüsusi əhəmiyyət verir. Eyüp Sultan Camisi, Ramazan və Qurban bayramlarında xüsusilə izdihamlı olur.

Camiyə bitişik olaraq geniş bir külliye kompleksi var: türbə, mədrəsə, hamam, çeşmə və məscid ətrafında ticarət sahələri. Kompleks həm dini ziyarətgah, həm də turistlər üçün cazibə mərkəzidir.

Eyüp Sultan Camisi İstanbulun ən müqəddəs dini yerlərindən biri sayılır. Hər il minlərlə insan burada dua etmək, Əbu Eyüb Sultan türbəsini ziyarət etmək üçün gəlir. Camidə həm Osmanlı, həm də erkən İslam dövrünün memarlıq elementlərini görmək mümkündür.

Jurnalistlərin növbəti dayanacağı Aya Sofya Camisi olub. Hazırda məscid kimi fəaliyyət göstərən bu abidə tarixi, memarlığı və dini əhəmiyyəti ilə dünyanın ən məşhur abidələrindən biridir.

Aya Sofya 537-ci ildə Bizans imperatoru İustinian I tərəfindən kilsə kimi tikilib. 1453-cü ildə İstanbul Osmanlılar tərəfindən fəth edildikdən sonra II Mehmed tərəfindən məscidə çevrilib. 1935-ci ildə Mustafa Kemal Atatürk tərəfindən muzeyə çevrilib, 2020-ci ildə yenidən məscid kimi fəaliyyətə başlayıb.

Aya Sofya bizans memarlığının şah əsəri hesab olunur və xüsusilə nəhəng mərkəzi qübbəsi ilə məşhurdur. Qübbə təxminən 31 metr diametrindədir və 55 metr hündürlüyündədir. İçəridə həm xristian mozaikaları, həm də İslam ornamentləri mövcuddur, bu da onun həm kilsə, həm də məscid kimi tarixi rolunu əks etdirir. Mərmər və daş işləri çox yüksək sənətkarlıqla işlənib, müxtəlif bölgələrdən gətirilmiş daşlar və mərmərlər istifadə olunub.

Aya Sofya mozaikaları Bizansın dini sənətinin ən gözəl nümunələrindən sayılır. Məsih, Məryəm və İsa mozaikaları hələ də böyük hissəsi ilə qorunub saxlanılıb. Mozaikaların bir hissəsi 15-ci əsrdə Osmanlı dövründə tavanın üzərində təbəqələnib, amma sonrakı restavrasiyalarda yenidən ortaya çıxarılıb.

Aya Sofya həm Xristian, həm də İslam tarixi ilə bağlı bir neçə dəfə dəyişiklik yaşamış dünyadakı nadir memarlıq nümunələrindən biridir. UNESCO tərəfindən Dünya İrs Siyahısına daxil edilib.