Böyük Britaniyada Qlosterşir qraflığındakı Ferford hərbi aviabazasında terror aktının qarşısının alındığı açıqlanıb. Polis beş şübhəlini saxlayıb, onların motivləri hələlik məlum deyil.

Qaynarinfo xəbər verir ki, Britaniya hakimiyyətinin əsas versiyasına görə, şübhəlilər xarici dövlətin nəzarəti altında fəaliyyət göstəriblər. Söhbətin İrandan getdiyi ehtimal olunur, çünki ABŞ-ın İslam Respublikasına zərbələr endirən bombardmançı təyyarələri məhz Ferford aviabazasında yerləşir. Bununla yanaşı, Londonda “Moskvanın izi” versiyası da istisna edilmir.

Hadisə sentyabrın 27-nə keçən gecə baş verib. Yerli fermer qadın evə gedərkən Ferford aviabazasına aparan yolu üç ağ rəngli mikroavtobusun bağladığını görüb. Avtomobillərin yaxınlığında tünd geyimli, maska və kapüşon taxmış insanlar olub. Qadın şübhələnərək polisə zəng edib. Hadisə yerinə gələn silahlı əməkdaşlar beş kişini saxlayıblar. Mikroavtobuslarda partlayıcı maddə aşkarlanıb. Bazanın yaxınlığında genişmiqyaslı polis əməliyyatı keçirilib və əməliyyata istehkamçı robotlar da cəlb olunub.

Yaxınlıqdakı 85 evin sakinləri təxliyə edilib, aviabazada isə ən yüksək təhlükə səviyyəsi tətbiq olunub. Digər hərbi obyektlərdə də təhlükəsizlik tədbirləri gücləndirilib.

İstintaqa polisin terrorla mübarizə bölməsi rəhbərlik edib. Saxlanılan şəxslər terror aktı hazırlamaqda şübhəli bilinirlər. Hadisənin qarşısının alınması əvvəlcə xoş təsadüf kimi görünsə də, Böyük Britaniyanın müdafiə naziri Ues Stritinq bu versiyanı rədd edib və diqqətli fermer qadının baş verənlərin yalnız “qismən mənzərəsini” gördüyünü bildirib. O, həmçinin Britaniya hərbi bazalarının ölkəsinə zərər vurmaq istəyən “dövlət tərəfindən dəstəklənən subyektlərin” hədəfinə çevrilə biləcəyini ehtimal edib.

Britaniya nazirinin sözləri ABŞ prezidenti Donald Trampın açıqlaması ilə səsləşir. O, jurnalistlərə bildirib ki, şübhəlilər Ferford aviabazasına böyük ziyan vurmağı planlaşdırıblar və ABŞ və Britaniya xüsusi xidmət orqanlarının nəzarətində olublar. Daha sonra Londonun gördüyü işi “fantastik” adlandıraraq təşəkkür edib. Stritinq sonradan gün ərzində amerikalı həmkarı Pit Heqsetlə əlaqə saxladığını təsdiqləyib.

Mümkün terror aktının qarşısının alınmasında ABŞ və Böyük Britaniyanın əməkdaşlığı təsadüfi deyil. Məhz Ferfordda İrana zərbələr endirmək üçün istifadə olunan Amerikanın B-1B Lancer və B-52H ağır bombardmançıları yerləşir. Tehran daha əvvəl Londona xəbərdarlıq edib ki, bu praktika dayandırılmasa, Britaniyanın hərbi obyektləri zərər görə bilər. “İran ərazisinə müdaxilə üçün istifadə olunan istənilən baza bizim qanuni hədəfimizdir”, deyə İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunda hələ iyul ayında bildirilib. Bu səbəbdən Britaniya polisinin İran izini əsas versiya kimi nəzərdən keçirməsi təəccüblü deyil.

Bununla yanaşı, CNBC-nin məlumatına görə, planlaşdırılan terror aktına Rusiyanın mümkün əlaqəsi versiyası da araşdırılır.

Lakin Londonda hələlik rəsmi şəkildə başqa bir dövlətin məsuliyyətini elan etməyə tələsmirlər. Ölkənin baş naziri Endi Börnem britaniyalıları “hakimiyyət bütün faktları müəyyənləşdirənədək fərziyyələrdən çəkinməyə” çağırıb. Stritinq Liverpulda keçirilən Leyboristlər Partiyasının konfransında da bu mövqeyi davam etdirib. O bildirib ki, hazırda araşdırma davam etdiyindən yeni məlumatları açıqlaya bilməz. Nazir həmçinin London və Vaşinqton arasındakı əməkdaşlığın dünyada ən sıx əməkdaşlıqlardan biri olduğunu vurğulayıb.

Bu arada, Xarici İşlər Nazirliyinin rəhbəri Ed Milibend insidentə Böyük Britaniyanın üzləşdiyi təhdidlərdən birinin nümunəsi kimi yanaşmağı təklif edib.

Hakimiyyətin ehtimal olunan terror aktının arxasında kimin dayandığını açıqlamaqda ehtiyatlı davranması təsadüfi deyil. Avropa aviabazalarının İrana zərbələr endirmək üçün istifadəsi məsələsi 2026-cı ilin yazında Tramp və NATO müttəfiqləri arasındakı münasibətlərdə ciddi fikir ayrılığına səbəb olub. Həmin vaxt baş nazir postunu tutan Kir Starmer ABŞ liderinin sərt tənqidlərinə dəfələrlə məruz qalıb.

Nəticədə Starmer ABŞ-a Britaniya bazalarından istifadə etməyə icazə verib, iyul ayında isə bu razılaşmanı yeni baş nazir Endi Börnem də təsdiqləyib. Ölkədə hakimiyyətin qərarı birmənalı qarşılanmayıb və etirazlarla müşayiət olunub. Bununla belə, Börnem bildirib ki, Böyük Britaniya potensial təhdidlərdən özünü qoruya biləcək. Hazırkı insident isə bu təhdidlərin lazımi səviyyədə qiymətləndirilməməsinin mümkün olmadığını göstərib.

Aydın