Qədim Yunanıstanda yerləşən Olimpiya ziyarətgahında ölkənin müxtəlif şəhərlərindən olan idmançılar arasında yarışlar keçirilirdi. Məhz bu hadisə təqribən iki min ildən sonra yenidən "dirildilib", eramızın ən böyük idman yarışına çevrildi: Olimpiya Oyunları. Biz artıq Zevs və Herkula inanmaya bilərik, lakin müasir olimpiyaçılar sanki başqa səviyyədədirlər. Çox əzələli və ya zərifdirlər. Onlar qalib gəlmək əzmindədirlər və bizim təsəvvür edə bildiyimiz həddi belə aşa bilirlər. Əslində, onların rejimləri bədənlərinə çox qəribə təsir göstərir. Nə qədər qəribə olduğunu görmək üçün aşağıya nəzər salaq.
Qaynarinfo idman vasitəsilə bədənlərinin görünüşünü dəyişməyi bacaran və inanılmaz iradəyə sahib olan atletlərlə bağlı yazını təqdim edir.
Olimpiadadakı oyunlar oyunçular qədər müxtəlifdir. Amma gəlin bir anlıq diqqətimizi bunlara yönəldək. Bu, rusiyalı gimnast Seda Tutxalyan və voleybolçu Aleksandr Volkov arasındakı boy fərqidir. Bu, hər gün şahid olduğunuz görüntü deyil! Gördüyünüz kimi, onların hər ikisi yaxşı formadadır. Ancaq bədənləri çox fərqli vəzifələr üçün hazırlanmışdır. Seda çevik olmaq üçün illərdir çalışıb. Aleksandr boyundan istifadə edərək topu tordan uzaqlaşdırır.
Tam ciddi sual - ilk baxışdan bunun insan ayağı olduğuna inana bilirsiniz? İnanmırsınızsa, inanın. Bu, Sloveniyadan olan ekstremal velosipedçi Janez Braykoviçdir. Normal olmadığını düşünürsünüzsə, haqlısınız. Janez bulimiya (insanın nəzarətsiz şəkildə çox miqdarda yemək yeməsi və bu prosesi dayandırmaqda çətinlik çəkməsi ilə xarakterizə olunan xəstəlik) ilə mübarizə aparırdı və bu, olduqca ictimai idi. Amma o, keçmiş dünya çempionu idi və sağalma dönəmində yarışlara qatılmağa çalışırdı. Onun əzələləri arıq bədən quruluşuna görə xüsusilə nəzərə çarpır. Bədəninin üst hissəsinin anatomik səviyyədə həqiqətən necə göründüyü çox maraqlıdır.
Tokio Olimpiadasında qadın ağırlıqqaldıranların yarışlarında Filippindən olan Hidilin Diaz qızıl medalı boynundan asdırmağı bacardı və birinci oldu. Bu, əslində o millət üçün tarixdə istənilən kateqoriyada ilk qızıl medal idi. Əlbəttə, Hidilin! Onun zərif əlləri gördüyünüz hala düşüb. Ancaq ağırlıqları qaldırmaq üçün bu cür qabarcıqlara ehtiyac ola bilər. Bunlar bədənin stresə və gərginliyə normal reaksiyasıdır. Sonda bütün bunlar Hidilini birinciliyə yüksəltdi.
Yamayka xalqı Useyn Bolt və digər bütün sürətli sprintləri ilə fəxr edir. Mütəxəssislər onun əslində bütün zamanların ən sürətli sprinteri olduğunu deyirlər. Bəs bu ada çatmaq üçün necə bir bədən lazımdır? Güman etmək olar ki, 100 metr məsafəyə qaçışda dünya rekordu qırmaq üçün güclü ayaqlar lazımdır. Ancaq görünür, bu cür uğurları təhlil etməyə çalışarkən bədənin digər hissəsi çox vaxt diqqətdən kənarda qalır. Useynin möhtəşəm kürəyinə baxın. O, sadəcə böyük əzələdir, elə deyilmi?
ABŞ gimnastikası son illərdə çox diqqət çəkdi. Komandanın üzvlərinə gəldikdə, emosional cəhətdən güclü olduqlarını sübut etdilər. Ancaq onlar fiziki cəhətdən də güclüdürlər və bikinidə çəkdirdikləri şəkil bunu sübut edir! Simone Biles, Madison Kosian və Ali Raisman Rioda bir gün keçirərkən izdiham arasında fərqləndiklərini bilirlərmi? Ali bu cür bədəni artıq qüsur kimi görmür: "Əzələlərimə qarşı etibarsız olmaq əvəzinə, onları sevməyi öyrəndim. Artıq bunu bir qüsur kimi düşünmürəm, çünki bu, məni olduğum idmançıya çevirdi".
İnsanlar dağadırmanmanın əslində olimpiya idman növü olduğunu bilmirlər. Buna uyğun olmaq üçün bütün həyatın ərzində inanılmaz şəkildə məşq etməlisən. Belə idmançılar planı əvvəlcədən bilmirlər və dağadırmanma zamanı istənilən bucağı qəbul etməyə hazır olmalıdırlar. Qaya alpinisti Şauna Koksi Tokioda keçirilən Olimpiya Oyunlarında debüt etdi. Onun instaqramda paylaşdığı şəkildə fit bədəninin tərsinə tərpənə bildiyi də görünür.
Bilirik ki, gimnastlar araba təkərləri kimi geridönmələr edir. Bəs anatomik olaraq bu necə görünür? İnternetdə viral olan bu şəkil təkcə heyrətamiz deyil, həm də idmanda çeviklik haqqında bizə çox şey deyir. Bunun irəli atılmanın, "qayçı" kimi sıçrayışın və ya yıxılmanın bir hissəsi olduğuna əmin deyilik. Amma ağrılı görünür, elə deyilmi? Gimnastlar bütün həyatlarını qeyri-mümkün olanı reallaşdırmaq üçün məşq edirlər. Onların zəhmətini izah etmək çətindir. Bəlkə bu şəkil həqiqətən min söz deyir!
Sara Robles amerikalı ağır atletdir. O, illərdir idmandadır və Tokio Olimpiadasında bürünc medal qazanıb. Ancaq ona baxanlar adi bir qız olduğunu düşünə bilər. Bəziləri onun ümumiyyətlə məşq edib-etmədiyini soruşur. Sara nə qədər normal görünsə də, o, demək olar ki, 570 kq ağırlığı qaldıra bilir. Bu, bir aslanla müqayisədə daha çoxdur. Şübhə edənlər üçün bildirək ki, bəzi ağırlıqqaldırma yarışlarında əlavə çəki əslində faydalıdır. Hər kəs Arnold Şvartsnegger kimi olmur!
Robert Förstemann tanınmış alman velosipedçisidir. O, təkcə dünya səviyyəsində velosiped sürmə bacarığına deyil, həm də zalda idmanla məşğul olanları şoka salan bədən quruluşuna malikdir. Bütün uyğun bədənlərlə bunu etmək çətindir. Amma o qalın budlara baxın. Gözlərimizə inana bilmirik! Bəlkə də bunun bir hissəsi genetikdir. Amma hamısı? Heç bir şəkildə. Rob illərdir bədəni üçün çox çalışıb. Çempionun bu kimi şəkilləri viral olduqdan sonra bir ləqəb qazandı. Bud çevrəsi 34 düyüm olan Robert indi "Quadzilla" adlandırılır.
Sinxron üzgüçülərdən fərqli olaraq bir çoxumuz nəfəsimizi suda dəqiqələrlə saxlaya bilmirik. Üstəlik, onlar hamımızdan daha elastik görünürlər. Bəs çevikliklərini necə qoruyurlar? Suda üzərkən hərəkətlərinizdə də "su" olmaq üçün çoxlu hazırlıq lazımdır. Burada, britaniyalı üzgüçü Olivia Federisi 2016-cı ildə keçirilmiş Rio oyunları zamanı bir neçə hərəkətini nümayiş etdirir. Neçəmiz yoqa dərsində buna yaxınlaşırıq?
Qızıl medalçı Maykl Felps normal üzgüçü oğlan deyil. Onun uzun qolları çempion olduğu idman növü üçün nəzərdə tutulub. Onun qolunun uzunluğu 6'7 düyümdür və bu, boyundan 3 düyüm çoxdur. Halbuki heç birimiz hündürlüyümüzdən daha geniş deyilik. Maykl əvvəldən açıq şəkildə üstünlüyə malik idi. Nə yaxşı ki, üzgüçülüyün onun işi olduğunu başa düşdü. Qolfda və ya qaçışda bu, tamamilə itki olardı.
Bütün olimpiyaçıların mükəmməl bədən quruluşuna sahib olduğunu düşünə bilərik. Amma bəzən reallıq insanı təəccübləndirir. Məsələn, üzgüçü Kodi Miller maraqlı bir istisnadır. 2016-cı il Rio Olimpiadasında iştirak etmiş Miller şəxsi şəkillərini pərəstişkarları ilə bölüşmək qərarına gəlib. Kodinin "Pektus exkavatum" (sinə çökəkliyi) adlı fərqliliyi var və o, bunu gənc yaşda aşkar edib. Ola bilsin ki, bəziləri onun fiziki qüsurlu olduğunu düşünürlər, lakin bu, doğru deyil! Fərqli görünsə də, çox çalışdı və qızıl medal qazandı.
Nadiya Komaneçi tez-tez eşitmədiyimiz bir addır. Amma gimnastika dünyasında olanlar üçün o, heç kimin unuda bilməyəcəyi bir insandır. Nadiya 1976-cı ildə Monreal oyunlarında 10 yarışın hamısını qazanmaqla mükəmməl nəticə əldə etdi. Həmin vaxt isə onun cəmi 14 yaşı var idi! Ayaq əzələlərinin inkişafına baxanda onun çox çalışdığını görmək asandır. O, karyerasında bir deyil, iki deyil, daha altı dəfə mükəmməl nəticələr qazandı. Şübhəsiz ki, qətiyyət rol oynadı. Ancaq bu əzələlər də inanılmazdır!
Velosipedçi Corc Hincapinin ayaqlarına nəzər salaq. O, Olimpiadada, eləcə də "Tour de France" yarışlarında iştirak edib. Böyük bir yarışdan sonra o, varikoz damarlarının şəklini çəkdi. Bu qəribə nəticə idi! Görünür, Corcun damar toxumaları zəifdir. Onun bu fotosu diqqət çəkdi və dünyaya yayıldı. Hətta bir damar cərrahı belə demişdi: "Bunlar gördüyüm ən çirkin varikoz damarlarıdır. Onlar tipik xəstəliklərdən daha ağırdır. Mən daha böyüklərini görmüşəm, amma bunlar bir-birinə yığılmış nəhəng kütlədir”.
Voleybolda topun yerə düşməməsini təmin etmək əsas şərtdir. Əgər tora yaxın olsanız, hündürlük bu baxımdan vacibdir. Gimnastikada isə çeviklik əsas rol oynayır. Gəlin bu sahələrdə ən yaxşı idmançıların bədənlərini müqayisə edək! Solda 2 metrdən çox boya malik atlet dayanıb. Sağda dayanan isə Simone Bilesdir, hansı ki, boyu 1,45 metrdir. Tərəfdarlar başa düşürlər ki, fərqli quruluşlar fərqli üstünlüklərə malikdir. Burada yeganə qarışıqlıq basketbolla bağlıdır. Niyə bu adam mövsümlərarası fasilədə basketbol oynamır?
Bir çox atletika yarışında əlinizin ölçüsü də vacibdir. Döyüş sənətində bu, daha güclü bir zərbə anlamındadır. Amerika futbolunda quarterbeklər əl ölçüsünə görə seçilir. Bəs qılıncoynatma haqqında nə demək olar? Bu olimpiya sənəti çox vaxt media tərəfindən diqqətdən kənarda qalır. Ancaq indi idmanda nəhəng bir əl diqqəti cəlb edir. Mayls Çamli-Vatsonun əlini başqa bir əfsanəvi idmançının - braziliyalı futbol ulduzu Pelenin yanında görmək şok edicidir. Pele balaca adam deyil. Amma onun əlləri normaldır və bu, kontrastı daha da aydınlaşdırır. Bu pəncələr dəhşətlidir, Mayls!
Hollandiyalı üzgüçü Maarten van der Veydenə bir dəfə leykemiya diaqnozu qoyulmuşdu. Həyati təhlükəsi olan xəstəlik onu hələ 20 yaşında olarkən tutmuşdu. Ancaq möcüzəvi şəkildə o, xəstəliyi dəf etdi və hətta Olimpiya mükafatçısı oldu. Ancaq azarkeşlər bəzən onun xərçəng xəstəliyinin araşdırılmasına dəstək məqsədilə pul yığılması üçün üzdüyünü bilmirlər. Burada olimpiyaçıların normal hədləri nə qədər zorla keçdiyini göstərən fotoşəkillər yer alıb. Xərçəngin araşdırılması üçün pul yığmaq məqsədilə 55 saat üzdükdən sonra nəticə belə oldu. Gavalı qurusuna bənzəmək sizcə də güclü söz deyil?
Akrobatika gimnastikası hazırda Olimpiadaya daxil deyil. Ancaq, bu, digər yarışlarda mühüm hadisədir. İdmançılar isə, şübhəsiz ki, öz sahələrində dünya səviyyəsindədirlər. Onlar vaxtilə belə dünya səviyyəli yarışların açılış və bağlanış mərasimlərində çıxış ediblər. Gələcəkdə bu, rəsmi tədbirə çevriləcəkmi? Əgər ABŞ akrobatları Aubrey Rosilier və Emili Davisin bununla əlaqəsi varsa, ola bilər. Burada heyrətamiz bir fotoşəkil onların atletikadakı yerini göstərir. Onlar çoxumuzdan fərqli olaraq, incəliyi və gücü necə tarazlaşdıracağını bilirlər.
Əlbəttə yüksək sürətlə hərəkət edərkən yol verilən ani səhv təhlükəli ola bilər. Məsələn, 2010-cu ildə şort-trekdə konkisürmə üzrə olimpiya yarışlarında Con Robert Çelskinin başına gələnlər unudulmazdır. Bu ayağa baxın! Çelski hadisəni belə izah edib: "Mən küncə yıxıldım və ayaqqabımın bıçağı altı düyüm dərinliyində buduma batdı. Bıçağı özüm çəkməli oldum". Əslində o, az qala ayağındakı böyük damarı kəsə bilərdi. Bu isə ölümcül olardı.
Elit idmançı olmaq "part-time" hobbi deyil. Bu, açıq-aydın tam ştatlı bir işdir və yalnız ən sadiq olanlar qızıl medal qazanır. Tanıdığımız və sevdiyimiz qaliblərdən biri də illər boyu ABŞ komandasının kapitanı olmuş gimnast Ali Raismandır. O artıq karyerasını bitirib. Amma biz hələ də onun instaqramından çox şey öyrənə bilərik! Ali bu şəklə belə şərh verib: "Bəzən düşünürəm ki, televizora belə baxan yeganə gimnast deyiləm". Qızların məşqlər arasında fasilələr etdiyini düşünsək də, bu o qədər aydın deyil. Deyəsən, onlar həmişə çoxşaxəli işləyirlər, elə deyilmi?
Üzgüçülük əslində elit səviyyələrdə çox yüksək intensivli bir fəaliyyətdir. Ancaq bu, həqiqətən təəccüblüdür? Biz həmişə eşitmişik ki, dövrələr pəhriz saxlayanlar üçün arıqlamaq və tonusunu artırmaq üçün ən yaxşı məşqdir. Bu, inanılmaz bir məşqdir və olimpiyaçıların həmişə həyata keçirməsi təəccüblü deyil. Burada holland üzgüçü Sebastian Verschuren su altındakı fotonun bir hissəsi olmaq qərarına gəlib. Nəinki onun ustalıqla işlənmiş qarın əzələlərini görə bilərik, həm də idmançı haqqında bir az daha çox şey öyrənirik. Ola bilsin ki, Sebastianın yaradıcı tərəfi var. Ola bilər, elə deyilmi?
Polşalı velosipedçi Bartoş Huzarski artıq bu idman növündə peşəkar şəkildə fəaliyyət göstərmir. 10 illik karyerasından sonra getmək vaxtı olduğuna qərar verdi. Amma təqaüdçü idmançılarda da bizim hamımız kimi nostalji var. Bart bir gün köhnə velosipedini çıxarmaq qərarına gəldi. Nəticə bu idi! Sağda, hələ peşəkar olmadığı zaman ayaqlarının şəklini, solda isə damarlarda inanılmaz bir transformasiya görürük. İnsan bədəni heyrətamiz bir şeydir, amma ola bilsin ki, biz tez-tez öz həddimizi aşmırıq. Bəlkə bizim də damarlarımız çıxa bilər!
Bu şəkli ingilis avarçəkən Aleks Qreqori sosial şəbəkədə yerləşdirib. O, şəkil haqqında bunu qeyd etdi: "Mənim əllərim nəm əlcəklərdə uzun müddət qaldıqdan sonra. Bu qabarcıqlar heç vaxt pis deyildi, lakin yaş və nəm dərimə sızdı". Nə olub? Görünür, Qreq uğursuz ekspedisiyada digər avarçəkənlərlə birlikdə uzaq bir adada ilişib qalıb. Xoşbəxtlikdən o, əsl olimpiyaçıdır. O, bu şəkilləri sosial şəbəkədə yayımlayanda dünya şoka düşüb. İndi soyuqda və uzun müddətli avarçəkmə zamanı nəm əlcəklərin nə edəcəyini hamımız bilirik.
Olimpiya hadisələri canlı TV-də tamaşaçıların gözlərini qamaşdırmaq üçün nəzərdə tutulub. Bəs işlər həqiqətən nəzarətdən çıxanda nə baş verir? Təbii ki, idmançılar insandırlar. Hollandiyalı velosipedçi Laurine Van Riessen bu faktı çətin yolla təsdiqləyib. Şəkildəki fiziki göstərici inanılmazdır, ancaq bilirik ki, yuxarı qalxan aşağı düşməlidir. Laurin yerə enəndə rəqibinə çırpıldı və tibbi müdaxilə tələb etdi. Bir neçə sümük sınmışdı və bədəni göyərmişdi. Gələcəkdə yarışacaqmı? Bunu yalnız zaman göstərəcək.
Biz adətən xizək sürməyi İsveçrə Alplarında varlılar və ya Koloradoda tətil zamanı kollec tələbələri üçün bir fəaliyyət kimi eşidirik. Ekstremal olimpiya idman növlərinə xizək sürmə də daxildir. Devin Loqan idmana 2 yaşında başladı və bu onun bədən quruluşuna yaxşı təsir etdi. Məhz o lənətlənmiş diz təkrar-təkrar hərəkətə davam edirdi. Bir şey dəyişməli idi və bu, onun dizi ilə bağlıdı idi. Devin müalicəsini belə izah etdi: "İllər boyu xizək sürdükdən sonra nəhayət dizimi ağrıdan təmizlədim... Sadəcə, bədənimin mənə söylədiklərinə məhəl qoymamağa çalışırdım. Bu, illər əvvəl baş verməli idi, amma dizimi hiss etməyə başladığım üçün xoşbəxtəm. O, yenidən digərinə oxşayır, iki dəfə böyük deyil".
2008-ci il Olimpiya Oyunları zamanı sosial media həyatımızda daha az yer tuturdu. Ancaq bu gün olsaydı, foto bir anda virala çevrilərdi. Üzgüçü Missi Franklin və gimnast Şon Conson arasındakı hündürlük fərqinə baxın. Missi 1.82, Şon isə cəmi 1.50 metr boya malikdir. Bədən spektrləri fərqli olsa da ümumi bir cəhətləri var. Hər ikisi Amerikanı qızıl medallarla qürurlandırıb. Aydındır, podiumda hündür və kiçik görünürlər!
"Marvel" studiosu bunu görüb? Bəzi pərəstişkarları Useyn Boltun hörümçək adam olmaq istədiyini düşünsələr də, o, ittihamları heç vaxt təsdiqləməyib. Əlimizdə olan tək şey bu çılğın fotodur, amma görünür ki, tanış bir superqəhrəman da masaj otağında eyni şeyi edə bilər. Hamımız bilirik ki, Useyn ağlına gələn hər şeyi edə bilər. Bu vəziyyətdə, tavana yaxın dayanmaq, əl və ayaq gücündən istifadə etmək anlamına gəlir. Azarkeşlər bu xüsusi anın tarixi məqsədlər üçün çəkildiyinə görə minnətdardırlar: Bu, bir ilkdir və ilklər sənədləşdirilməlidir.
Hollandiyalı gimnast Eythora Thorsdottir: "Mən gimnastikanı ehtirasla edirəm. Hər şey ürəyimdən gəlir. Hər şeyimi verməsəm, çox məyus olardım. Arada heç bir şey yoxdur". O, bunu nəzərdə tuturdu? Burada çempion gimnast yoldaşı ilə adi "beşlik"lə kifayətlənmir. O, daha da irəli gedərək, yeni bir sosial ritual icad etdi. Əl hərəkətləri adi insanlar üçündür. Burada bir olimpiyaçı ilə qarşılaşırıq.
"Tour de France” əslində Olimpiadanın bir hissəsi deyil. Ancaq daha az intensivdirmi? Polşalı velosipedçi Pavel Polyanski bu foto ilə dünyaya alternativ idman yarışının nə qədər çılğın ola biləcəyini göstərdi. Onun damarlarında nə baş verir, dostlar? 2017-ci ildə "Tour de France"ın 26-cı mərhələsindən sonra Polyanski internet istifadəçilərini şoka salmaq qərarına gəlib. Burada görünən damarların çoxluğuna heç kim inana bilmirdi. Bədən soyuyandan sonra damarlar normal vəziyyətə qayıdıblarmı?
Ən hündürlərlə ən qısaların oyunu əyləncəlidir, hər dəfə sınaqdan keçirilir. 2016-cı ildə ABŞ basketbolçuları bu fərqliliyi vurğulamaq üçün bir fotoşəkil paylaşdı. Gimnastika komandası basketbol meydançasını ziyarət edərkən, maraqlı fotolar çəkdirdilər. Hər komandanın bir neçə üzvü bir-biri ilə poza verdi və bu sosial mediada böyük marağa səbəb oldu. Bəzən dünyanın sadəcə olaraq belə bir seçiciyə ehtiyacı var. Hər kəsə təşəkkürlər!
Çoxumuza görə ən güclü əzələlərimiz ayaqlarımızdadır. Amma olimpiyaçıların nailiyyətlərinə baxdıqda, öz ayaqlarımızın cücə boyda olduğunu hiss etmək asandır. Burada olimpiyaçı Harri Aykins-Aryeeteyə baxın və özünüzü utandırın! Olimpiadaçılar özünəməxsus şəkildə qəribə olmağa çalışırlar. İngilis sprinter bu şəkli belə bir başlıq ilə sosial mediada yerləşdirdi: "Milad şənliyinə hazırlaşıram!" Çoxumuz qaçanda bu baş vermir!
Olimpiada oyunlarından çıxarılan akrobatika gimnastikası idmançılarının digər yarışlarda nəyə nail olduqlarını düşünmək üçün bu təsirli fotoya nəzər salın. Bizə güc, tarazlıq və incəsənət kimi görünür. Nəyi sevmək olmaz? Bu foto pərəstişkarlarına çox şey təklif edir. Aşağıda hər şeyi havada saxlayan güclü gimnastları, yuxarıda isə qızların hər cür çətin mövqelərdə dayana bildiklərini görürük. Xülasə: Tamamilə ağlasığmaz və dəyər verilməyən idman növü.
Gimnast Simone Biles: "Mənim üçün uğurlu yarış həmişə meydana çıxmaq və hər işdə 100 faiz iştirak etməkdir... Mənim üçün bu, bacardığım ən yaxşı setləri vurmaq, özünə inam qazanmaq və yaxşı, əyləncəli vaxt keçirməkdir". Onun şəkildə rəsmi yarışma ilə məşğul olmasa da, əlindən gələni etdiyi və çoxlu əyləndiyi görünür.