Fars körfəzinin aparıcı neft istehsalçıları Rusiya neft məhsullarını aktiv şəkildə alırlar. Avropada ənənəvi müştərilərini itirən Rusiya şirkətləri dizel, nafta, qazoylu, soba mazutunu endirimlə satmaq məcburiyyətində qalırlar ki, bu da yeni tərəfdaşlarının yaxşı pul qazanmasına şərait yaradır.
Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "The Wall Street Journal" neft sahəsi üzrə top menecerlər və analitiklərə istinadən
yazır.
Nəşrin məlumatına görə, Səudiyyə Ərəbistanı və BƏƏ neft şirkətləri daxili bazarda istifadə etmək üçün daha ucuz Rusiya neft məhsullarını alır və öz xam neftini və məhsullarını daha yüksək dünya bazar qiymətləri ilə ixraca göndərirlər.
"Bu ölkələrin öz neft məhsulları kifayət qədərdir, ona görə də onları Rusiyadan idxal etməyin yeganə səbəbi qiymət fərqindən istifadə etməkdir”, - Argus Media qiymət agentliyinin Yaxın Şərq neft məhsulları üzrə direktoru Elşən Əliyev deyir.
Onun sözlərinə görə, Rusiyadan gətirilən nafta və dizel yanacağı Fars körfəzində istehsal olunan ekvivalent çeşidlərlə müqayisədə bir ton üçün müvafiq olaraq 60 və 25 dollar endirimlə satılır. Məsələn, regionda bir ton nafta indi təxminən 628 dollara başa gəlir, bu isə o deməkdir ki, Rusiya az qala 10% endirim etməlidir.
Eyni zamanda, Kpler-in məlumatlarına görə, Səudiyyə Ərəbistanı son bir ildə əvvəllər əsasən Rusiyadan yanacaq alan Fransa və İtaliyaya dizel ixracını əhəmiyyətli dərəcədə artırıb. Kpler-in analitiki Viktor Katona bildirib ki, Rusiya "[Səudiyyə] bazarını daha ucuz nəqliyyat yanacağı ilə doyurur, [yerli istehsal] dizeli digər ölkələrə ixrac etmək üçün azad edir”.
"Saudi Aramco” dövlət şirkəti 2022-ci ildə 161 milyard dollar gəlir əldə edib ki, bu da dünyanın istənilən neft şirkəti üçün rekord gəlirdir. Onun neft məhsulları bölməsinin mənfəəti 27% artıb.
BƏƏ isə Rusiyadan gələn neft və məhsulların həm daxili, həm də xarici bazarlar üçün əsas ticarət mərkəzinə çevrilib. Kpler-in məlumatına görə, dekabr ayından Dubayın Emirates National Oil şirkəti beş tankerlə benzin götürüb və noyabrda Əbu-Dabi Milli Neft Emalı Zavoduna 700 min barel Arktika xammalı tədarük edilib. Əliyev deyir ki, daha çox özəl firmalar Rusiya məhsullarını Pakistan, Şri-Lanka və Şərqi Afrika ölkələrinə satmaq üçün idxal edirlər. Əmirliklər tərəfindən onun satınalmaları keçən il üç dəfədən çox artaraq rekord həddə - 60 milyon barelə çatıb.
BƏƏ-nin əsas neft mərkəzi olan Füceyrənin anbarlarında Rusiya qazoylun payı hazırda 10%-i ötür; Argus-a görə, yalnız Səudiyyə qazı daha böyük paya malikdir.
Ukraynadakı müharibədən əvvəl Səudiyyə Ərəbistanı Rusiyadan demək olar ki, heç bir neft və neft məhsulları almırdı və indi Kpler-ə görə gündə təxminən 100 000 barel (illik 36 milyondan çox) alır. Eyni zamanda, Saudi Aramco bunu Səudiyyə limanları vasitəsilə deyil, Füceyrə vasitəsilə həyata keçirir, WSJ Səudiyyə rəsmisinə və Kpler-ə istinadən qeyd edir.
Nizami Bağırov
