Ayın səthinin altında bir mantiya var. Alimlər hesab edirdilər ki, Yerin peyki vəziyyətində onun yarı ərimiş təbəqəsi var ki, orada səma cisminin əmələ gəlməsinin sirləri gizlənir. Ancaq bu yaxınlarda başqa bir nəzəriyyə irəli sürülüb.
Qaynarinfo xəbər verir ki, "JGR Planets" jurnalı Çexiya, ABŞ və Almaniya mütəxəssislərinin iştirak etdiyi araşdırmanı dərc
edib.
Mütəxəssislər Ayın daxili hissəsinin iki modelini müqayisə edərək, hansının yer peykinin forması və hərəkətləri ilə bağlı mövcud məlumatlara daha uyğun olduğunu təsəvvür etməyə çalışıblar. "Birinci seçimə görə, Ayın daxili hissəsi istidir və onun kiçik bir hissəsi əriyib, Ayın səthinin altında 1000 km-dən çox dərinlikdə qalın zəif material təbəqəsi əmələ gələ bilərdi", - Berlindəki Alman Aerokosmik Mərkəzindən planetoloq və tədqiqat iştirakçısı Mixaela Valterova deyib.
Bu model Ay seysmik stansiyalarının yerləşdirildiyi "Apollon” missiyalarından sonra yaranıb. Missiyalar 1972-ci ildən 1977-ci ilə qədər işləyib və Yerə qəribə ölçülər göndəriblər. Alimlər Ayın dalğalanma təsiri ilə bağlı əldə edilən məlumatları digər seysmoloji məlumatlarla uzlaşdırmağa çalışıblar.
Nəticədə mütəxəssislər mantiyanın sərhədində və Yer peykinin nüvəsində qismən ərimiş özlü təbəqənin olması ilə bağlı nəzəriyyə irəli sürdülər. Tədqiqatçıların fikrincə, bu təbəqə dalğalanma enerjisini və seysmik dalğaları dağıda və sonradan əldə edilən məlumatlarda nümunələr yarada bilərdi. Bununla belə, Valterova və həmkarları simulyasiyalar zamanı tapılan başqa bir mümkün senaridən də bəhs ediblər.
"İkinci varianta görə, belə ərimiş təbəqə mövcud deyil və Ayın ölçülən deformasiyası bərk süxurların nisbətən aşağı temperaturda davranışı ilə izah edilə bilər", - tədqiqatçılar yazır.
Düzdür, hazırda versiyalardan hansının doğru olduğunu anlamaq mümkün deyil. Elm adamlarının əldə etdiyi məlumatlar heç bir nəzəriyyəni sübut etmək üçün kifayət deyil. Bu o deməkdir ki, dəqiq cavabı tapmaq üçün Ay haqqında daha çox məlumat lazımdır.
Alpər
