XƏBƏR LENTİ

Şərhlər

Xəbər lenti

Normandiya desantının bilinməyən detalını peyk görüntüləri üzə çıxardı
Dünya18:54 30.08.2026

Normandiya desantının bilinməyən detalını peyk görüntüləri üzə çıxardı

Tədqiqatçılar 6 iyun 1944-cü il səhərindəki hava şəraitini müasir məlumatların təhlili vasitəsilə yenidən bərpa ediblər. Əldə olunan xəritələr Normandiya desantının uğurla həyata keçirilməsi üçün İngiltərə ilə Fransa arasında çox dar hava pəncərəsinin mövcud olduğunu göstərib.

Qaynarinfo xəbər verir ki, 6 iyun 1944-cü il səhərində Normandiya sahillərinə çatan müttəfiq qoşunları yalnız alman hərbçiləri ilə mübarizə aparmırdı. Əməliyyatın uğuru eyni zamanda son dərəcə məhdud hava şəraitindən asılı idi. Yeni araşdırma həmin səhərin hava vəziyyətini müasir texnologiyalarla yenidən canlandıraraq D-Day əməliyyatının nə qədər dəqiq vaxtlama ilə həyata keçirildiyini ortaya qoyub.

Ridinq Universiteti və Avropa Orta Müddətli Hava Proqnozları Mərkəzinin (ECMWF) tədqiqatçıları həmin dövrə aid meteoroloji qeydləri müasir “yenidən analiz” sistemləri ilə birləşdiriblər. Bunun nəticəsində 1944-cü ildə mövcud olmayan peyk müşahidələrinə bənzər təfərrüatlı hava xəritələri hazırlanıb.

Tədqiqat zamanı əldə edilən görüntülər İngiltərənin cənubu ilə Fransanın şimalı arasında uzanan dar buludsuz dəhlizi göstərib. Bu hava şəraiti müttəfiq qüvvələrin Normandiyaya desant çıxarması üçün həyati əhəmiyyət daşıyıb.

Həmin dövrdəki hava şəraiti səbəbindən may və iyul ayları arasında əməliyyat üçün cəmi dörd mümkün tarix müəyyən edilmişdi. Lakin bu tarixlərdə uğur ehtimalı kifayət qədər aşağı qiymətləndirilirdi.

Desant əməliyyatı bir gün əvvəl keçirilsəydi və ya cəmi bir neçə saatlıq vaxt fərqi olsaydı, fırtınalı hava bütün əməliyyatı dayandıra bilərdi. Güclü yağış və yüksək dalğalar desant qüvvələrinin hərəkətini çətinləşdirə, alçaq buludlar və güclü küləklər isə müttəfiq aviasiyasının alman qoşunlarına qarşı təmin etdiyi dəstəyi zəiflədə bilərdi.

Hava şəraiti paraşütçü birliklərinin müəyyən edilmiş strateji mövqelərə çatmasına da mane ola bilərdi. Buna görə əməliyyatın vaxtlamasında hətta bir neçə saat belə böyük əhəmiyyət daşıyırdı.

Keçmişin hava şəraiti yenidən bərpa edilib

Tədqiqatçılar tarixi hesabatlar və dövrün iqlim məlumatları ilə uyğun nəticələr əldə etmək üçün keçmişdəki məlumat çatışmazlığını müasir ölçmə üsulları ilə tamamlayıblar. Hazırlanan xəritələr D-Day səhərindəki meteoroloji şəraitin ətraflı mənzərəsini təqdim edib.

Əldə olunan nəticələr Normandiya desantının yalnız hərbi planlaşdırmadan və alman müdafiəsinə qarşı mübarizədən asılı olmadığını göstərir. Müttəfiq qoşunları eyni zamanda əməliyyatın keçirilməsinə imkan verəcək qədər qısa və əlverişli hava pəncərəsindən istifadə etməli idi.

Tədqiqatçıların fikrincə, yenidən hazırlanmış bu xəritələr əməliyyatın uğurla nəticələnməsi ilə uğursuzluq arasındakı sərhədin nə qədər dar olduğunu aydın şəkildə göstərir.

Aydın