2026-cı ilin yanvarında Şərqi Çin dənizi üzərində uçan peyk Yaponiyanın idarə etdiyi adalar yaxınlığında sıx və nizamlı sıralarla düzülmüş minlərlə gəmini qeydə alıb. Müşahidələrə görə, bu gəmilərin hərəkəti adi balıqçı gəmilərinin davranışına bənzəməyib.

Qaynarinfo xəbər verir ki, "Daily Galaxy" nəşrinin məlumatına görə, peyk şəkillərində mövsümi balıqçılıq donanmasının balıq sürülərini izləməsi kimi tipik mənzərə görünməyib. Gəmilər bir neçə gün ərzində peykin təkrar uçuşları zamanı eyni mövqelərdə qalıb. Bundan əlavə, onların düzülüşü nə gelgitlərin, nə də hava şəraitinin təsiri ilə dəyişməyib.

Nəşr qeyd edib ki, görüntülərdə balıqçılıq fəaliyyəti üçün xarakterik olan tor çəkmə izləri və ya balıq ovuna uyğun səpələnmə sxemləri müşahidə olunmayıb.

Yaponiyanın sahil mühafizəsi təyyarələri də ərazi üzərində uçuş həyata keçirərək peyk görüntülərində görünən böyük gəmi toplaşmasını vizual şəkildə təsdiqləyib.

Sahil mühafizəsi bu fəaliyyəti genişmiqyaslı kimi qiymətləndirib və Yaponiyanın ərazi sularına yaxınlaşan gəmilərə radio vasitəsilə xəbərdarlıq etmək üçün patrul gəmilərini bölgəyə yönləndirib.

Peyk görüntüləri nə göstərdi?

Məlumata görə, bu formalaşmalar Şərqi Çin dənizində yanvarın sonu və fevralın əvvəlində ortaya çıxıb. Kommersiya peyk xidmətləri ardıcıl görüntülər əldə edərək analitiklərə qısa zaman intervalları üzrə gəmilərin mövqelərini müqayisə etməyə imkan verib.

Təhlillər göstərib ki, gəmilər sadəcə sürüklənməyib və ya axınla hərəkət etməyib - onlar eyni yerlərdə sabit qalıb.

Ekspertlərin fikrincə, Şərqi Çin dənizində balıqçı donanmaları adətən balıq ehtiyatlarının yerləşdiyi sahələrə, suyun dərinliyinə və hava şəraitinə uyğun şəkildə səpələnir. Lakin bu gəmilər belə davranmayıb.

Gəmilərin toplandığı ərazi Yaponiyanın idarə etdiyi, lakin Çinin də iddia etdiyi Senkaku adaları yaxınlığında yerləşir. Bu adalar qrupunda daimi əhali yaşamır.

Yaponiya rəsmiləri bildirib ki, bu dəfə müşahidə olunan gəmilərin miqyası və forması əvvəlki hallardan xeyli fərqlənir. Bunu yeni peyk görüntülərinin arxiv materialları ilə müqayisəsi də təsdiqləyir.

Yaponiya necə reaksiya verdi?

Fevralın 12-də Yaponiyanın Balıqçılıq Agentliyinə məxsus patrul gəmisi Naqasakı prefekturası sahilləri yaxınlığında Yaponiyanın müstəsna iqtisadi zonasında Çin balıqçı gəmisini saxlayıb.

Gəminin 47 yaşlı kapitanı, Çin vətəndaşı Çjen Nyanli, yoxlama tələbinə tabe olmaqdan imtina edib və qaçmağa cəhd göstərib.

Yaponiyanın Balıqçılıq Agentliyi bildirib ki, kapitana yoxlama üçün dayanmaq əmri verilsə də, gəmi bu göstərişə əməl etməyərək ərazini tərk edib.

Bundan bir neçə saat sonra Çin reaksiya verib. Çin Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü Lin Tsyan mətbuat konfransında bildirib ki, Pekin Yaponiyanın Çin–Yaponiya balıqçılıq razılaşmasına riayət edəcəyinə ümid edir.

Bununla belə, Şərqi Çin dənizində böyük miqyaslı gəmi formalaşmalarını göstərən peyk görüntüləri ilə bağlı Çin hakimiyyəti rəsmi şərh verməyib.

Aydın