Mərhum Britaniya Şahzadəsi Diananın qardaşı Çarlz Spenser kral ailəsinin sirlərini açıb və onun açıqlamaları böyük rezonans doğurub.
Qaynarinfo thedailybeast.com-a istinadən xəbər verir ki, Çarlz Spenserin “Swan Song: Diana, My Sister” adlı yeni memuarı sentyabrın 22-də işıq üzü görüb və mərhum şahzadə və kral ailəsi ilə bağlı bir sıra diqqətçəkən iddiaları əhatə edir.
Kral III Çarlz və kraliça II Elizabetlə bağlı qeyri-adi iddialardan tutmuş Diananın çətin uşaqlığına, uğursuz evliliyinə və ölümündən sonrakı hadisələrə qədər Spenserin memuarı saray divarları arxasındakı həyata son dərəcə şəxsi baxış təqdim edir.
Spenserin memuarında yer alan ən diqqətçəkən iddialardan bəziləri bunlardır:
Çarlzın Diananın “tezliklə unudulacağına” söz verdiyi iddia edilir
Kitabdakı ən diqqətçəkən iddialardan biri Diananın ölümündən sonra Çarlzla baş verdiyi deyilən telefon danışığı ilə bağlıdır.
Spenser bildirir ki, o vaxt Uels şahzadəsi olan Çarlz dəfn mərasimi ilə bağlı mübahisə zamanı qəzəblənib. Qardaşlar həmin vaxt 15 və 12 yaşında olan Uilyam və Harrinin analarının tabutunun arxasınca gedib-getməməsi barədə mübahisə ediblər.

Spenserin sözlərinə görə, Çarlz Spenser ailəsini “vəzifə hissinin olmamasında” ittiham edib və Diananın ölümü, eləcə də onun vəfatından sonra cəmiyyətdə yaranan böyük reaksiyadan danışaraq qəzəbli çıxış edib.
Spenser iddia edir ki, Çarlz daha sonra belə bir xəbərdarlıq edib: “Əmin olun ki, biz onu tezliklə unudacağıq!”
Spenser bu sözlərin Çarlzın Dianaya qarşı içində topladığı “nifrəti” və ictimaiyyətin onun ölümündən bu qədər dərindən təsirlənməsindən narazılığını göstərdiyini düşünür.
Bukingem sarayı bu iddianı rədd edərək bildirib ki, kral “qardaş itkisinin yaratdığı ağrının düşüncəni bulandıra, mühakiməyə təsir göstərə və yaddaşı başqalarının, hətta belə bir itkidən illər sonra belə, dərk edə bilməyəcəyi şəkildə dəyişə biləcəyini nəzərə alır”.
Lakin Spenser öz versiyasında israr edir. O, BBC-yə müsahibəsində “həqiqəti söylədiyini” bildirib və Çarlza aid etdiyi sözlərin məhz eşitdiyi ifadələr olduğunu deyib.
“Sizə indi və burada deyə bilərəm ki, onun dediyi sözlər məhz bunlardır”, – deyə Spenser bildirib.
“O, nə dediyinə son dərəcə diqqətli olduğum bir anda danışırdı və həmin sözlər məhz onun dediyi sözlər idi. Buna indi sizə söz verirəm. Həqiqətən, o belə dedi. Mən onun bunu demədiyini söylədiyini eşitmirəm”.
Spenser həmin ifadəni “dəhşətli” adlandırıb.
Çarlz və kraliça II Elizabetin Diananın ölümündən sonra sarsıdıcı ifadələr işlətdiyi iddia edilir
Spenser yazır ki, Diananın 1997-ci ildə Parisdə avtomobil qəzasında həlak olmasından sonra Çarlzla telefon danışığında onun səsi “lotereyada qalib gəlmiş adam kimi hədsiz dərəcədə sevincli” olub.

O həmçinin iddia edir ki, şahzadə oğulları Uilyam və Harriyə dəhşətli xəbəri artıq çatdırdığını Spenserə deyərkən “qəribə şəkildə soyuqqanlı” davranıb.
Spenser geriyə nəzər salaraq yazır: “İndi düşünürəm ki, şahzadənin ilk reaksiyası bu hadisənin sevmədiyi bir insanın itkisini dərk etməkdənsə, sevdiyi qadınla evlənmək üçün ona necə azadlıq verəcəyini düşünmək olub”.
Spenser kraliça II Elizabetin Diananın Parisdəki avtomobil qəzası barədə xəbərə ilkin reaksiyasının da diqqətçəkən olduğunu iddia edir. Onun sözlərinə görə, mərhum monarx həmin vaxt Diananın qəzada öldüyündən xəbərsiz olaraq “İndi o nə edir?” deyə soruşub.
Diananın Çarlzın öz valetinə aşiq olduğunu qardaşına söylədiyi iddia edilir
Çarlz Spenserin sözlərinə görə, Diana ona “Ərim öz valetinə aşiqdir” deyib. Bu sözlər onun Çarlzdan boşanmaq planını açıqlamasından sonra söylənib.
Spenser memuarında Diananın onu Londondakı dəbdəbəli restoranda nahara dəvət etdiyini və boşanmaq niyyətində olduğunu söylədiyini yazır. O, bacısını bu addımdan çəkindirməyə çalışıb. Diana isə ona belə cavab verib: “Amma, Karlos, ərim öz valetinə aşiqdir”.
Kitabda sözügedən köməkçinin adı çəkilmir. Bununla belə, Çarlzla onun ən yaxın köməkçilərindən biri Maykl Fosett arasında romantik münasibət olduğu barədə iddialar onilliklərdir mövcuddur.
Bu iddialar ilk dəfə 1996-cı ildə keçmiş kral valeti Corc Smit tərəfindən səsləndirilib. Smit ruhi böhran zamanı şahzadənin köməkçilərindən biri tərəfindən zorlandığını iddia edib, həmçinin kral ailəsinin üzvü ilə yüksək vəzifəli xidmətçi arasında baş verdiyini söylədiyi başqa bir hadisənin şahidi olduğunu bildirib.
Çarlz bu iddiaları rədd edib və Smitin posttravmatik stress pozuntusu və alkoqolizmdən əziyyət çəkdiyini əsas gətirərək onun etibarlılığını şübhə altına alıb.

Çarlzın Dianaya onu sevmədiyini söylədiyi və toyundan bir gün əvvəl onu “kök” adlandırdığı iddia edilir
Spenserin sözlərinə görə, Çarlz toylarından bir gün əvvəl Dianaya “onunla evlənməkdən çox xoşbəxt olduğunu, lakin əslində ona aşiq olmadığını bilməli olduğunu” deyib.
Spenser əlavə edir: “Diana bu ağır zərbəni qəbul etməli, eyni zamanda şahzadə Çarlzın ürəyinin başqa yerdə olduğuna əmin olmalı idi”.
O həmçinin bildirir ki, toylarından əvvəl şahzadə bir dəfə Diananın belindən sıxaraq “Burada bir az kökəlmişik, elə deyilmi?” deyib.
Diananın Çarlzla toyunu ləğv etməyə çalışdığı, lakin atasının onu fikrindən daşındırdığı iddia edilir
Diananın Çarlzın onu sevmədiyini anladıqdan sonra toyu ləğv etmək istədiyi bildirilir. Lakin Spenserin sözlərinə görə, onların atası bu mərhələdə geri çəkilməyin artıq mümkün olmadığını deyib.
Spenserin sözlərinə görə, Diana bu qərara şahzadə Endryunun 21-ci ad günü münasibətilə keçirilən tədbirdən sonra gəlib. İddiaya görə, Çarlz həmin tədbirdə Dianaya məhəl qoymayıb. Spenser bu münasibətin Diananı “dərindən incitdiyini, çaşdırdığını və getdikcə daha çox narahat etdiyini” yazır.
Onun sözlərinə görə, tədbirdən sonra Diana atasına Çarlzın onu sevmədiyi bu qədər açıq olduğu halda onunla evlənə bilməyəcəyini deyib. Lakin atasının toyun həmin mərhələdə ləğv edilə bilməyəcəyində israr etdiyi bildirilir.
Diananın intihar barədə düşündüyü iddia edilir
Memuara görə, Diana bir neçə dəfə öz avtomobili ilə “İngiltərədəki ən hündür təbaşirli dəniz qayalığı” olan Biçi Hedin yanına gedib və həyatına son qoymağı düşünüb. Spenser yazır ki, oğullarına olan sevgisi onun daha irəli getməsinin qarşısını alıb.

Diana ölümündən iki ay əvvəl evinin “yas mərasimi salonuna” bənzədiyini qardaşına deyib
Spenser Dianayla son görüşünün onun 36-cı ad günündə, bacı-qardaşın Londondakı Teyt Qalereyasında təsadüfən qarşılaşdığı vaxt baş verdiyini xatırlayır.
Həmin günün əvvəlində Diana ailə üzvlərindən birinin ona gül buketi göndərməsindən sonra evini dolduran ad günü güllərinə gülərək belə deyib:
“Mən çox şanslıyam! Evim o qədər gözəl güllərlə doludur ki, bura yas mərasimi salonuna bənzəyir!”
Bir neçə həftə sonra bu sözlər ürpertici məna kəsb edib. Spenser yazır: “İndi isə cəmi iki ay sonra onun dəfni üçün uyğun bir şey yazmağa çalışırdım”.

Diananın atasının kraliça II Elizabetlə “romantik əlaqəsinin” olduğu iddia edilir
Spenser atasının gələcək kraliça II Elizabetlə onun 1947-ci ildə şahzadə Filipə ərə getməsindən əvvəl romantik münasibətdə olduğunu iddia edir.
Spenserin sözlərinə görə, Filipin əmisi lord Mauntbetten bu münasibətə müdaxilə edərək onu qəfil sona çatdırıb və Spenserin atasına bu “cəfəngiyyata” son qoymağı tapşırıb.
“Bəlkə də Mauntbetten öz qardaşı oğlu şahzadə Filip üçün yolu açırdı”, – deyə Spenser yazır.
Onun sözlərinə görə, atası sonda deyilənlərə əməl edib, lakin Spenserin yazdığı kimi, “ehtirasla nifrət etdiyi” Mauntbetteni heç vaxt bağışlamayıb.
Çarlzın anasının taxtdan əl çəkməsini və hakimiyyəti ona verməsini istədiyi iddia edilir
Spenser iddia edir ki, Çarlzın taxta çıxmağı gözləməkdən yaranan narazılığı o qədər güclü olub ki, onun yaxın çevrəsində bəzi insanlar Çarlzın kraliça II Elizabetin taxtdan əl çəkməsini istədiyini düşünüblər.
Spenserin sözlərinə görə, Çarlz “orta yaşlı bir kişi kimi hələ də hökmranlıq etmək istəməkdən” getdikcə daha çox narazılıq keçirirdi. O həmçinin iddia edir ki, gərginlik kral ailəsinə də təsir edib və Diananın dəfni zamanı II Elizabetin əməkdaşları ilə Çarlzın komandası arasında fikir ayrılıqları yaranıb.
Spenser 1992-ci ildə 68 yaşında infarktdan vəfat edən atası Conun dəfn mərasimində Çarlzla daha bir diqqətçəkən söhbəti xatırlayır.

Onun sözlərinə görə, Çarlz atasının vəzifəsini belə gənc yaşda miras aldığı üçün şanslı olduğunu deyib.
“Sən çox şanslısan – bilirsən, belə gənc yaşda miras alırsan!” – deyə Çarlzın ona bildirdiyi iddia olunur.
Spenser yazır ki, Çarlz daha sonra 43 yaşında olmasına baxmayaraq valideynlərinin ona hələ də uşaq kimi münasibət göstərməsindən qəzəblə şikayətlənib və fikrini vurğulamaq üçün ayağını yerə vurub.
Dianada diaqnoz qoyulmamış DEHB ola biləcəyi iddia edilir
Spenser Diananın uşaqlıq illərində diqqətini toplamaqda yaşadığı çətinliklərin heç vaxt müayinə olunmadığını bildirdiyi DEHB ilə əlaqəli ola biləcəyini düşünür.
O, məktəb illərində Diananın diqqət və öyrənmə ilə bağlı davamlı çətinliklər yaşadığını göstərən məlumatlara istinad edir. Hələ bağça dövründə müəllimlərdən birinin Diananın diqqət müddətinin qısa olduğunu və diqqətini cəmləməkdə çətinlik çəkdiyini qeyd etdiyi bildirilir.

Spenserin sözlərinə görə, eyni hal sonrakı məktəb hesabatlarında da özünü göstərib. Müəllimlər dəfələrlə onun diqqətini cəmləməsində problemlər olduğunu qeyd edib və bunun “inkişafına mane olduğunu” bildiriblər.
Diananın və qardaşının uşaqlıqda iki dayə tərəfindən fiziki zorakılığa məruz qaldığı iddia edilir
Spenser özünün və Diananın uşaqlığı ilə bağlı narahatedici məqamı təsvir edərək, bacı-qardaşın iki dayə tərəfindən fiziki zorakılığa məruz qaldığını iddia edir.
Onun sözlərinə görə, uşaqlar baş verənlər barədə valideynləri Con Spenserə, 8-ci qraf Spenserə və Frensis Spenserə heç nə deməyiblər. Dayələrdən birinin onları taxta qaşıqla açıq əllərinə vuraraq cəzalandırdığı iddia olunur.
Spenser ikinci dayənin daha qəddar olduğunu bildirir. Onun sözlərinə görə, dayə bəzən onların başlarını uşaq otağının yanındakı hamamın qarşısında yerləşən beton divara çırpırdı.
“Bunun nəticəsi başgicəllənmə, döyünən ağrı və çaşqınlıq idi”, – deyə o yazır.
Spenser yaşadıqları qəddarlığa baxmayaraq, nə onun, nə də Diananın “bu qəddarlıq tərəfindən sındırılmadığını” və hər ikisinin “güclü iradəli uşaqlar” olaraq qaldığını bildirir.

Diananın atasının gizli ikinci evliliyindən sonra ona qarşı çıxdığı iddia edilir
Spenser atasının ikinci evliliyi ilə bağlı ailədə yaranan kəskin fikir ayrılığını xatırlayır. O, Diananın atasının 1976-cı ildə Reyn MakKorqudeyllə gizli şəkildə evləndiyini öyrəndikdən sonra qəzəbləndiyini bildirir.
Onun sözlərinə görə, 1969-cu ildə valideynlərinin boşanmasından sonra o və Diana atasının sevgililərini qəbul edə bilmişdilər. Lakin bacı-qardaşın Reyni “qətiyyən sevmədiyi” və Spenserin onu “pul ovçusu” kimi xarakterizə etdiyi bildirilir.
Spenserin sözlərinə görə, Diana evlilik barədə qəzetdə oxuyaraq xəbər tutub və atasının qarşısına çıxıb. O, Diananın atasına şillə vuraraq “Bu, hamımıza yaşatdığın ağrı üçündür” dediyini iddia edir.
Spenser ailədəki gərginliyin 1978-ci ildə atasının insult keçirməsindən və səhhətinin pisləşməsindən sonra da davam etdiyini yazır. Onun iddiasına görə, Reyn daha sonra uşaqların atalarını ziyarət etməsinə mane olub və tibb bacılarına onların yanına buraxılmamasını tapşırıb.
Reyn MakKorqudeylin ikinci dərəcədən əmisi oğlu Nil MakKorqudeyl 1980-ci ildə Diananın böyük bacısı Sara ilə evlənib. Cütlüyün üç övladı olub.
Diananın boşandıqdan sonra amerikalı siyasətçi ilə romantik münasibət yaşadığı iddia edilir
Spenser Diananın boşanmadan sonrakı sevgi həyatının qeyri-adi bir epizoduna işarə edir. Onun sözlərinə görə, adı açıqlanmayan amerikalı siyasətçi Diananın arxasınca düşüb və onu ən ideal həyat yoldaşı namizədi hesab edib.
Spenserin sözlərinə görə, “güclü və yaşlı amerikalı namizəd” Dianaya onunla evlənməyin prezident seçkilərində qələbəsinə faktiki olaraq zəmanət verəcəyini deyib.
Spenser yazır ki, Diana yaşlı siyasətçinin özündən daha çox birinci xanım olmaq ehtimalı ilə maraqlanıb və bu perspektiv onu “həyəcanlandırıb”.
Aydın
Şərhlər