Yaş artdıqca sümük sağlamlığını qorumaq üçün orqanizmin yalnız kalsiuma deyil, kifayət qədər zülala da ehtiyacı var. Diyetoloqlar bildirirlər ki, protein sümük toxumasının formalaşmasında, kollagen istehsalında və əzələ kütləsinin saxlanılmasında mühüm rol oynayır.
Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə “Martha Stewart” nəşri məlumat yayıb.
Diyetoloq-nutritionist Lori Raytın sözlərinə görə, zülal sümük toxumasının təxminən yarısını təşkil edir və kalsiumla digər mineralların möhkəmləndirdiyi əsas strukturu formalaşdırır.
Zülal orqanizmi kollagen istehsalı üçün vacib olan amin turşuları ilə təmin edir. Kollagen sümüklərə möhkəmlik və müəyyən elastiklik verir. Bundan başqa, zülal yeni sümük toxumasının yaranmasında iştirak edən hüceyrələrin fəaliyyətini dəstəkləyir.
Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, yaşla əlaqədar sümük və əzələ kütləsinin azalması yıxılma və sınıq riskini artırır. Kifayət qədər protein qəbulu isə əzələlərin qorunmasına və sümük toxumasının yenilənməsinə kömək edir.
Diyetoloqlar sümük sağlamlığı üçün faydalı olan yeddi zülalla zəngin məhsulu açıqlayıblar:
1. Yağsız ət
Toyuq filesi və digər yağsız ət növləri yüksək protein mənbəyidir. Bir stəkan doğranmış, dərisiz toyuq filesində təxminən 43 qram zülal var. Bu məhsullar həmçinin maqnezium və sinklə zəngindir. Maqnezium D vitamininin aktivləşməsinə, sink isə kollagen strukturunun formalaşmasına kömək edir.
2. Kəsmik
Kəsmik həm zülal, həm də kalsium və fosfor mənbəyidir. Bir stəkan kəsmikdə təxminən 24,2 qram protein olur. Bu minerallar sümük toxumasının formalaşması və möhkəmliyinin qorunması üçün vacibdir.
3. Yağlı balıq
Qızılbalıq və sardina sümük sağlamlığı üçün tövsiyə edilən məhsullardandır. 85 qram bişmiş qızılbalıqda təxminən 20-22 qram zülal var. Sardina və sümükləri ilə birlikdə yeyilən konservləşdirilmiş qızılbalıq isə əlavə kalsium mənbəyidir. Yağlı balıq D vitamini və omeqa-3 yağ turşuları ilə də zəngindir.
4. Paxlalılar
Lobya, noxud və mərci bitki mənşəli proteinlə zəngin məhsullardır. Bir stəkan ağ lobyada təxminən 19 qram, bişmiş mərcidə isə 17,9 qram zülal mövcuddur. Paxlalılar həmçinin kalsium və fosfor ehtiva edir.
5. Yunan yoqurtu
Yunan yoqurtu yüksək protein tərkibi ilə seçilir. Bir stəkanında təxminən 21,5 qram zülal var. Süd məhsulu olduğu üçün kalsium və fosforla da zəngindir.
6. Soya məhsulları
Soya doqquz əsas amin turşusunun hamısını ehtiva edən tam bitki mənşəli protein mənbəyidir. Yarım stəkan tofuda təxminən 10 qram, bir stəkan soya südündə isə 3,9 qram zülal var. Soya məhsullarının tərkibindəki izoflavonlar da sümük kütləsinin itirilməsini ləngitməyə kömək edə bilər.
7. Süd
Bir stəkan inək südü təxminən 8 qram yüksək keyfiyyətli protein və 300 milliqram kalsium təmin edir. Südün tərkibindəki zülal sümük toxumasının bərpası və qorunması üçün lazım olan amin turşularını orqanizmə çatdırır.
Diyetoloqlar vurğulayırlar ki, sümük sağlamlığını qorumaq üçün yalnız bir məhsula üstünlük vermək kifayət deyil. Gündəlik qidalanmada zülal, sağlam yağlar, kalsium və digər vacib mineralların balanslı şəkildə qəbul edilməsi, eləcə də fiziki aktivlik mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Aydın
