Doğuşdan sonra depressiya əlamətləri yaşayan qadınların heç də hamısında psixoloji problemlər məhz doğuşdan sonra başlamır. Bəzi hallarda simptomlar hamiləlik dövründə, hətta hamiləlikdən əvvəl ortaya çıxa bilər.

Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə “Psychology Today”də dərc olunan məqalədə məlumat verilib.

Məqalədə 10 min yeni ana üzərində aparılmış geniş araşdırmanın nəticələrinə istinad edilir. Araşdırma göstərib ki, doğuşdan sonrakı dövrdə depressiya üzrə müsbət nəticə göstərən qadınların psixi sağlamlıq vəziyyəti eyni olmayıb. Onların bir qismində psixi pozuntu doğuşdan sonra, digərlərində hamiləlik zamanı, bəzilərində isə hamiləlikdən əvvəl başlayıb.

Araşdırmaya əsasən, hazırkı psixi epizodun başlanma vaxtı belə olub:

40,1 faiz – doğuşdan sonra;

33,4 faiz – hamiləlik dövründə;

26,5 faiz – hamiləlikdən əvvəl.

Məqalədə vurğulanır ki, bu rəqəmlər qadınların həyatında psixi problemin ilk dəfə nə vaxt yarandığını deyil, hazırkı psixi epizodun nə vaxt başladığını göstərir.

Beləliklə, doğuşdan sonra psixi sağlamlıqla bağlı problem yaşayan qadınların təxminən 60 faizində həmin epizod hamiləlikdən əvvəl və ya hamiləlik dövründə başlayıb.

Araşdırmada doğuşdan sonrakı depressiya diaqnozu qoyulan qadınların 65 faizində depressiyanın təkrarlanan xarakter daşıdığı, yəni problemin ilk dəfə doğuşdan sonra yaranmadığı müəyyən edilib.

Depressiya kimi görünən simptomlar başqa pozuntu ilə bağlı ola bilər

Araşdırmanın digər mühüm nəticəsi depressiya üçün istifadə olunan skrininq testinin təkbaşına diaqnoz qoymaq üçün kifayət etməməsidir.

Depressiya üzrə müsbət nəticə göstərən qadınlarla daha ətraflı psixiatrik müsahibə aparıldıqdan sonra əsas diaqnozlar belə bölünüb:

68,5 faiz – depressiya;

22,6 faiz – bipolyar pozuntu;

5,6 faiz – təşviş pozuntusu.

Xüsusilə bipolyar pozuntu ilə bağlı nəticə diqqət çəkib. Depressiya üzrə müsbət nəticə göstərən qadınların 22,6 faizində sonrakı diaqnostik qiymətləndirmə zamanı bipolyar pozuntu müəyyən edilib.

Məqalədə qeyd olunur ki, bipolyar pozuntuda da depressiv simptomlar müşahidə oluna bilər. Buna görə bəzi hallarda insanın depressiv dövrü ön plana çıxa, maniya və ya hipomaniya epizodları isə nəzərdən qaça bilər.

Araşdırmaya əsasən, əsas diaqnozu depressiya olan qadınların 66 faizində ən azı bir əlavə psixi pozuntu da müəyyən edilib. Bunların arasında ən çox rast gəlinənlərdən biri təşviş pozuntusu olub.

Doğuşdan sonrakı dövrdə hansı əlamətlərə diqqət edilməlidir?

Məqalədə bildirilir ki, doğuşdan sonrakı dövr həm yeni psixi pozuntuların yaranması, həm də əvvəllər mövcud olan problemlərin təkrarlanması baxımından həssas mərhələdir.

Kədər, özünü həddindən artıq yüklənmiş hiss etmək, əvvəl zövq verən fəaliyyətlərə marağın azalması və yuxu problemləri doğuşdan sonrakı depressiyada müşahidə oluna bilər. Lakin eyni simptomlar digər psixi sağlamlıq problemləri zamanı da ortaya çıxa bilər.

Araşdırmada özünə zərər vermə ilə bağlı düşüncələrin də müşahidə edildiyi qeyd olunur. Sorğuda iştirak edən bütün qadınların 3,2 faizində, depressiya üzrə müsbət nəticə göstərənlər arasında isə 19,3 faizində bu cür düşüncələr bildirilib.

Mütəxəssislərin fikrincə, buna görə doğuşdan sonra depressiya skrininqində müsbət nəticə avtomatik olaraq diaqnoz anlamına gəlmir. Əlavə klinik qiymətləndirmə simptomların səbəbini və uyğun müalicə istiqamətini müəyyənləşdirmək üçün vacibdir.

Günay